Të nderuar,

Në mënyrë që tu shmangemi problemeve me rastin e kontrolliimit të parë dhe aprovimeve ADR të mjeteve, dëshirojmë të ju njoftojmë mbi ndërrimet e theksueshme dhe poltësimeve shtesë të B ADR marrëveshjes, me të cilat në mënyrë esenciale ndërrohen kërkesat teknike që I përkasin aprovimit të parë ADR të mjetit. Ndërrimet ADR të Marreveshjes që kanë të bëjnë me shenjat teknike ADR të mjeteve duhet të aplikohen që nga data 1 prill 2018.

Kërkesat që do ti referohen pajisjeve elektrike të mjetit, në procedurën e aprovimit të parë të mjetit nënkuptojnë plotësimin e kërkesave të normave individuale cka në shiqime nuk është e mundur të verifikohen në mënyrë vizuae prandaj ka qenë e nevojshme të fitohen dëshmitë e prodhuesit mbi plotësimin e kërkesave. Modifikimet eventuale si dhe përshtatjet e mjeteve, si dhe kërkesave të reja po bëhen gjithnjë e më të nevojshme që nënkupton dokumetacionin Teknik detal të prodhuesve të mjeteve sikurse edhe elaborate Teknik të kryesit të modifikimit me përshkrimin e punëve të kryera, me shemat detale elektrike, me specifikimet e pajisjeve të instaluara si dhe certifikatat përkatëse.

Mjetet e reja ose pothuajse mjetet e reja të tipit të aprovuar që janë homologuar fabrikisht në pajtueshmëri me ECE rregulloren e fundit nr 105. Plotësimi 06. Me zbatim nga 22.qershor2017, e që është kompatibil me këto ndërrime të reja ADR 2017, mund të konsiderohet në përgjithësi se plotësojnë kushtet e kërkuara si dhe për këto mjete të aprovuara nuk presin probleme me rastin e aprovimit të parë, po përmendim se për rezervuaret dhe mbindërtimin e mjeteve edhe më tutje, pavarësisht nga plotësimi I kushteve sipas Rregullores së përmendur, e nevojshme është që të argumentohet akoma se plotësohen kushtet që me rastin e mbindërtimit nuk janë ndërruar në mënyrë esenciale. Mjetet e përdorura që do të aprovohen për herën e parë në RKS përderisa janë në përputhshmëri me kërkesat bazike të kërkuara deri më tash e që I referohen nivelit Teknik të sistemit të frenimit, përvec dëshmisë së mjaftueshme mbi aprovimin ADR nga vendi anëtar I Marrëveshjes ADR, do të jetë edhe më tutje e pranueshme me atë nivel të pajisjeve që janë kërkuar në kohën e aprovimit të tyre të parë.

Mjetet që janë aprovuar në RKS edhe më tutje do të aprovohen një herë në vit conform të drejtave të fituara dhe për këto mjete nuk ndërron dicka esencialisht në kuptimin e procedurës vjetore të aprovimit për përsëritjen e vërtetimit ADR Risia që lidhet me vërtetimin ADR është që shenja e tipit të mjetit “OX” nuk ekzistojnë në nomenklaturën e re të tipeve të mjeteve si dhe këto mjete bëhen pjesë e mjeteve “FL” Po shfrytëzojmë rastin të përmendim se në disa mjete gjatë inspektimit Teknik kemi hetuar rastin tepër të rrezikshëm dhe të pashembullt të mënyrës së lidhjes së shpenzuesëve të rimorkiove, sic janë matësit e rrjedhjeve si dhe pajisja punuese e cisternave, e për të cilat në mënyrë të pashembullt shfrytëzohen ISO 763 standardi , 8 përdoret në mënyrë të papërshtatshme (në zhargonin e quajtur “lidhës ABS dhe EBS”) cili është menduar ekskluzivisht për sistemin e frenimit dhe kontrollimit të boshteve. Nuk lejohet bile është edhe shumë e rrezikshme, shfrytëzimi I lidhëseve elektrike të përmendura për transmetimin e energjisë elektrike dhe informative elektrike për cfarëdo aplikimi tjetër përvec asaj sipas rregullores ECE nr. 13.

Përvec kërkesave që ndërlidhen me mjete, personat e kycur në bartjen ose transportin e mallërave të rrezikshme duhet të njohin edhe një numër të konsiderueshëm nga kërkesat e ADR-së, në mënyrë që të thjeshtësohet dhe të lirohet procedura për bartjen dhe furrnizimin e mallërave të rrezikshme. Nuk janë të gjitha mallërat aq të rrezikshme sa të është e nevojshme aq kujdesëshëm(shtrejnjtë) të bëhtet furnizimi, mirëpo kjo është e nevojshme për rreth 2900 lloje të mallërave të cekura në tabelë te kapitulli 3.2.1 I ADR-së. Me ADR janë dhënë edhe kriteret dhe procedurat e klasifikimit të mallrave të rrezikshme si dhe të përshkruara e të paketuara në mënyrë të përshtatshme, enët dhe rezervuaret për bartjen dhe deponimin e tyre.

Mallërat e njohura të rrezikshme është e nevojshme të shënohen kjartë për shkak të anticipimit të mallit të rrezikshëm që paraqesin ato, që duhet të nënkuptohet edhe nga dokumentacioni përcjellës ku marrin pjesë edhe udhëzimet për trajtimin në rast rreziku si dhe  dëshmitë për aftësinë e vozitësve dhe përshtatshmërisë së mjetit për bartjen e mallërave të rrezikshme. Me ADR janë të përshkruara edhe trajnimet e nevojshme të dedikuara për personat e implikuar në transport, përdorim dhe furnizim me mallëra të rrezikshme, e sidomos këshilltarët e sigurisë dhe vozitësit. Roli themelor I këshilltarëve të sigurisë është njohja e ADR-së, mirëpo edhe rregullave nacionale me të cilat përcaktohet procedura me përdorimin e mallërave të rrezikshme. 

Këshilltarët e sigurisë janë garant I trajtimit të drejtë gjatë transportit të mallrave të rrezikshme, e në këtë mënyrë edhe garancë për mbrojtjen e njerëzve, të mirave materiale dhe mrojtjen e ambientit që është një rëndësi e vecantë për një vend tranzitor dhe turistik sic është Kosova.

Në sistemin e testimit të Qendrës së Aautomjeteve të Kosovës, lëshohen dy miratime në lidhje me transportin e mallrave të rrezikshëm. Këto janë: Certifikatat e pajtueshmërisë së automjeteve për transportin e mallrave të caktuara të rrezikshme dhe Miratimet e rezervuarit të inspektuar sipas kërkesave të ADR.

Certifikata ADR është e pavlefshme dhe duhet t’i kthehet institucionit lëshues në rastet e mëposhtme: nëse automjeti tërhiqet nga përdorimi; nëse ka pasur një ndryshim të transportuesit ose pronarit të renditur në kutinë 5 të certifikatës ADR; nëse kanë ndodhur ndryshime materiale në një ose më shumë karakteristika thelbësore të automjetit. Asnjë aprovim i veçantë nuk kërkohet për automjete përveç automjeteve EX / II, EX / III, FL, OX, AT dhe MEMU, përveç atyre që kërkohen nga rregulloret themelore të sigurisë të zbatueshme në vendet ku regjistrohen automjetet.

Miratimi përfundimtar i automjeteve dhe rinovimi i certifikatës ADR kryhet në Qendrën e Automjeteve të Kosovës, me një inspektim paraprak të automjeteve të kryera nga stacionet e kontrollit teknik që janë të pajisura dhe të autorizuara për lloje të tilla testimi. Procedura e miratimit përfshin inspektimin e automjetit në një nga stacionet e autorizuara të inspektimit teknik. Të dhënat, fotografitë dhe dokumentacioni i mbledhur (kopjet e licencave të trafikut, çertifikatat ADR, çertifikatat e provës së automjeteve,…) dhe të dhënat e automjeteve dërgohen në mënyrë elektronike për përpunim në Qendrëne Automjeteve të Kosovës, Departamenti i Testimit, ku për ato automjete që plotësojnë kushtet e nevojshme I zgjatet validiteti I  certifikatës ADR për vitin e ardhshëm.

Miratimet për cisternat lëshohen në bazë të inspektimit të rezervuarit dhe dokumentacionit dhe llojet e mundshme të inspektimit janë: inspektimi fillestar (para vënies në punë të rezervuarit); ekzaminimi i ndërmjetëm (zakonisht çdo 3 vjet pas ekzaminimit fillestar ose periodik); ekzaminimi periodik (zakonisht çdo 6 vjet pas ekzaminimit fillestar ose ekzaminimit periodik); inspektim i jashtëzakonshëm (nëse është e nevojshme pas riparimit ose rindërtimit të rezervuarit. Për informacion shtesë në lidhje me inspektimet e rezervuarit, si dhe një marrëveshje mbi datën e inspektimit të automjetit, mund të kontaktoni Qendrën e Automjeteve të Kosovës, Departamenti I Inspektimit

Një automjet i përcaktuar si AT, FL, OX, EX / II, EX / III ose MEMU, në mënyrë që të fitojë certifikimin ADR, duhet të plotësojë kërkesat specifike të vendosura nga ADR, dhe në rastin e një automjeti cisternë, dispozitat mbi strukturën e cisternës të destinuara për transportin e mallrave të rrezikshme. . Në mënyrë që rezervuari i bashkangjitur në automjet të aprovohet në përputhje me ADR brenda automjetit, rezervuari duhet të jetë i aprovuar më parë nga lloji, dhe në inspektimin e parë duhet të kontrollohet në detaje, si dhe dokumentacioni shoqërues. Rezervuari nuk guxon të jetë I  dëmtuar  ose I riparuar riparohet në mënyrë të konsiderueshme, dhe duhet të ketë një pllakë prodhuesi të bashkangjitur përgjithmonë me informacionin e nevojshëm për rezervuarin. Dokumentacioni për ndërtimin dhe testimin e parë të rezervuarëve për automjete të reja merret nga prodhuesi, dhe së bashku me të gjitha miratimet pasuese ruhen në formën e një dosje rezervuari. Dosjen e cisternës pronari duhet ta ruaj dhe ta prezantojë gjatë inspektimit të mjetit, mirëpo edhe në kërkesë të trupit të autorizuar. 

Duke pasur parasysh shumëllojshmërinë e projekteve të depozitave ADR, nuk është e mundur të përcaktohet si I  pakontestueshëm gjithë dokumentacioni i nevojshëm, por zakonisht është e nevojshme të keni:

Çdo dokumentacion tjetër i nevojshëm i kërkuar nga provuesi nga Qendra e Automjeteve të Kosovës.

Kjo sipër vlen kryesisht për rezervuarët, ndërsa automjeti në tërësi duhet të plotësojë kërkesat e rregulloreve kombëtare dhe ADR, dhe automjeti duhet të pajiset me prova bindëse të pajtueshmërisë me kërkesat e sistemit të frenimit të Rregullores ECE R13, Shtojca 5, në kohën e prodhimit, si dhe për të gjithë automjete motorike me një masë maksimale të lejueshme që tejkalon 3.500 kg dhe dëshmi e ekzistencës / vendosjes së një kufizuesi të shpejtësisë me një shpejtësi jo më të madhe se 90 km / orë. Për më tepër, për të gjitha automjetet motorike me një masë maksimale të lejueshme që tejkalon 16,000 kg, si dhe për automjete motorike të destinuara për tërheqjen e rimorkiove me një masë maksimale të lejueshme që tejkalon 10,000 kg, prodhuesi ose përfaqësuesi i tij i autorizuar duhet të lëshojë një certifikatë për të cilën masa e përgjithshme e lejuar e automjetit freni i automjetit (retarder).